1. Een verregaande (en doordachte) staatshervorming: Iedereen lijkt het er over eens dat een staatshervorming zich opdringt, en daar ben ik het mee eens. Alleen de manier waarop deze tot stand moet komen, en of deze er wel komt, daar is wat onenigheid over. De staatshervorming waarover nu onderhandeld wordt, zal nooit een grote staatshervorming worden. De onderhandelingen worden gedomineerd door enkele kemphanen en kempkippen die geen strooibreed willen toegeven voor de anderen. Nu is het onmogelijk om echt te onderhandelen omdat te veel persoonlijke en partijpolitieke spanningen zijn. CDH wil eigenlijk niet onderhandelen met NV-A omdat ze NV-A aanzien als een VB-light. En omgekeerd is er hetzelfde geval. NV-A beschouwt CDH als PS-plus. Oké, oké het is misschien wat simplistisch uitgedrukt, maar daar komt het toch op neer. Zolang deze problemen blijven overheersen, kan er geen staatshervorming komen. Er wordt nu wat hoop ingesteld op die octopus-toestanden, maar deze week zijn er toch wat tegenstrijdige tekens gekomen via de media. CD&V-baas ad interim, laat tussen de lijnen lezen dat ze niet echt geloven dat de onderhandelingen vooruit zullen geraken voor Pasen. En bij Olivier Maingain moeten we het al niet meer tussen de regels lezen. Ook de politieke commentatoren geloven er niet meer in, en om eerlijk te zijn, ik ook niet.
Een staatshervorming kan slechts tot stand komen wanneer deze voorbereid wordt door mensen die geen rechtstreekse baat kunnen hebben en niets te verliezen hebben bij een staatshervorming. De huidige onderhandelaars hebben een politieke achterban, en daarom willen ze van geen wijken weten. Een staatshervorming moet als doel hebben, de levensomstandigheden te verbeteren. Wanneer een staathervormig opgezet wordt vanuit feiten, en minder vanuit het gevoel, dan pas heeft hij kans op slagen. Laat een onafhankelijk persoon of werkgroep deze staatshervorming voorbereiden, met mensen waarvan de politieke carrière al voorbij is, of mensen die wel politieke kennis hebben, maar geen politieke ambitie. Of eventueel wat buitenlandse experts. Waarom laten we geen doorlichting doen, zoals bij bedrijven wel kan? Hieruit kunnen dan de knelpunten blijken, en kan onafhankelijk bepaald worden welke bevoegdheden op welk niveau horen. Op die manier wordt het overbodig om nog bizarre compromissen te sluiten waarvan we vooraf al weten dat er problemen van komen. (laten we eens terugdenken aan BHV, Voeren, ...)
2. Confederaal België: België blijft bestaan, maar Vlaanderen en Wallonië voeren een volledig zelfstandig bestuur. Een logische oplossing. Vlaanderen krijgt een relatieve onafhankelijkheid en hebben de bevoegdheid om volledig autonoom te beslissen. De solidariteit ten opzichte van Wallonië kan blijven bestaan. Indien Wallonië hetzelfde beleid wil blijven voeren als ze nu doen binnen de federale structuur, dan kunnen ze dit doen. Maar dan wordt Vlaanderen niet verplicht om dezelfde koers te varen. Het zou voor beide kanten een goede oplossing kunnen zijn. Maar ook hier stellen zich dezelfde problemen als bij een ver echte staatshervorming. Er is politieke moed en consensus nodig binnen beide landshelften. Als ze al een probleem hebben met het verdelen van enkele bevoegdheden, dan wordt het verdelen van alle bevoegdheden zeker een probleem. Alhoewel. Er moet in principe niets onderhandeld worden. Iedereen kiest hier zelf voor zich hoe de invulling gebeurt. Er zijn slechts 5 minuutjes politieke moed nodig voor deze beslissing.
3. Een herenigd België: Ik weet dat deze visie niet (meer) haalbaar is, maar het terug samenvoegen van Vlaanderen, Wallonië (en Brussel) zou heel wat communautaire problemen kunnen oplossen. Het grootste probleem in België wordt gevormd door het principiële ongelijke behandeling van Nederlandstalige en Franstalige Belgen. Afhankelijk van de taal die je spreekt, en de plaats waar je woont, wordt je anders behandeld. Waarom streven we niet naar een terug eengemaakt België. Slecht een landsgeheel waar zowel Frans als Nederlands als officiële landstaal aanvaard kunnen worden. Tweetalig onderwijs (of eventueel drietalig onderwijs, incl. Duits) zou iedereen ten goede komen. Het begrip en tolerantie voor de andere taalgroep zal erop verbeteren. Wanneer iedereen zowel Nederlands als Frans spreekt, verdwijnen heel wat problemen: BHV, faciliteitengemeentes de Vlaamse (of verfranste) rand rond Brussel.
Bij de drie bovenstaande mogelijkheden moet het statuut van Brussel (en zijn rand) natuurlijk goed overdacht worden. Over onze mooie hoofdstad, schrijf ik later nog meer.
Beste vrienden, hopend op een echte regering, groet ik u.
Tot een volgende keer.
4 reacties:
Robbe,
Mooie opsomming van de uitwegen, jammer dat je de Vlaamse onafhankelijkheid net niet bespreekt. Mijn commentaren:
1. Een verregaande en doordachte staatshervorming door onafhankelijke experts
Daar betwijfel ik de haalbaarheid van, want ook oude politici zijn nog steeds politici en hebben zeker wel nog belangen te verdedigen. Het zijn trouwens die oude generatie politici dit het land tot zo'n onwerkbaar kluwen hervormd hebben. En ook van bedrijfseconomische experts moeten we niet veel heil verwachten: het Belgisch probleem is niet te herleiden tot een bedrijfseconomische analyse, het gaat over het vormgeven van je democratie, en dat is nog iets anders. Wat als bijvoorbeeld zou blijken dat een onafhankelijk Vlaanderen bedrijfseconomisch efficiënter is?
2. Een confederaal België
Op het eerste zicht de meest haalbare optie: we doen nog samen wat we nog samen willen doen. Maar wat als dat "niets" is? Hoeveel confederale staten bestaan er in de wereld? Antwoord: géén. En de gemiddelde levensduur van een confederatie voor de landen uiteen gaan? Zo'n vijf jaar.
3. Een herenigd België
Graag.Onmiddelijk. Maar de Walen zullen nooit akkoord gaan. Ze zouden immers Nederlands moeten leren, en dat willen ze al sinds mensheugnis niet. Trouwens, een herenigd België zou ook heel nefast zijn voor hen, omdat we dan weer één kieskring krijgen, en dat de Vlamingen hun numerieke meerderheid dus weer kunnen uitspelen, iets dat net tégengegaan werd met de installatie van het federalisme.
Ik zie dus persoonlijk geen andere uitweg dan een eigen zelfstandige republiek voor Wallonië, eventueel met Vlaamse hulp in de beginjaren, die dan via de Europese instellingen loopt.
't is een korte eerste reactie. Misschien moet ze wat genuanceerder, maar ik heb examens, wat weinig tijd betekent.
Beste groeten,
Smithson
Dank voor je reactie. Veel succes met je examens en ik hoop dat je met meer tijd nog wat meer van je visie wilt neerschrijven.
Ik heb de Vlaamse onafhankelijk (nog) niet besproken omdat dit algemeen al veel meer besproken werd dan mijn andere 3 opties. Ik had het gevoel dat ik aan die mogelijkheid niet meer genoeg kon toevoegen dan wat op andere blogs (bijv. de jouwe) te vinden was.
1. Oude poititci zijn inderdaad mss geen oplossing. Maar eventueel internationale politici? Van iedere strekking zouden enkelen kunnen deelnemen aan het overleg. Dus iedere bevolkingsgroep zou vertegenwoordigd zijn, maar geen van de politici heeft er belang bij een slechte oplossing uit te werken. En indien zou blijken dat ZOWEL Vlaanderen als Walonië er beter van worden, is onafhankelijkheid natuurlijk de beste keuze. Onafhankelijkheid kan geen doel op zich zijn, enkel een middel.
2. Er zijn wel confederale staten die werken. Zwitserland is al een confederale staat sinds 1848. Indien er geen dingen zouden zijn die we nog zouden willen samen doen, dan zou er nu al een overeenkomst kunnen gesloten worden tussen de 2 landshelften, dan zouden we toch al gesplitst zijn. Er is geen wens om alles te splitsen.
3. Het herenigde België is mijn favoriete optie. Ik wist wel dat dit geen reële optie was. Maar indien we nu de hereniging van België koppelen aan een herziening van het systeem van kamer en senaat? Senatoren zouden ook kunnen gekozen worden volgens het "provinciaal"-systeem net zoals de kamer. Maar indien de Franstaligen nederlands zouden leren en vice versa, dan zou op (lange) termijn het verschil tussen landshelften kunnen verdwijnen. Dan moeten ze zich niet meer bedreigd voelen. Indien wij de opoffering maken van zelfstandigheid, dan zou de opoffering van Nederlands te leren toch maar een kleine moeite moeten zijn. En in Brussel is nu toch al een trend waarneembaar waar de lessen Nederlands ferm in de lift zijn, misschien breidt deze trend zich wat uit.
Robbe,
Dank je voor de aanmoedigingen inzake examens. Toch kan ik het niet laten. Kort nog dit:
1. Ook internationale politici brengen geen soelaas. De Europese politiek wordt immers gedomineerd door Frankrijk, en die zien België toch al als hun economisch hinterland. De toplaag van de Vlaamse economie is compleet ingepalmd door Frans kapitaal en dat zou bij een 'onafhankelijke' internationaal comité een belangrijke factor zijn. Onafhankelijkheid bestaat niet, men kan niet vanuit een olympos-objectiviteit een staat gaan hervormen. Kon men dat wel, dan zou men zelfs niet betrokken genoeg zijn om de finesses te snappen. We zijn dus op onszelf aangewezen.
2. Een confederatie is een essentieel gecontesteerd begrip, dat wil zeggen dat het deel uit maakt van zijn definitie dat men het er niet eens over is. Naar mijn mening was de Confederatio Helvetica inderdaad een confederatie (zeer los aaneenhangend geheel van staatjes, vooral door de geografie, te vergelijken met de "bergachtige" staatsstructuur van de polissen in het oude Griekenland), maar gaandeweg zijn die aaneengesmeed tot een hechte federatie. Wel is het zo dat er een verregaande interne decentralisatie is, gekoppeld aan een sterke basisdemocratie. Zwitserland is voor mij dan ook hét democratisch model bij uitstek.
3. Je pleidooi voor een herenigd België is prachtig, en ik zou ook graag zoveel moed hebben, maar dat kan nu eenmaal niet meer: de geesten zijn te ver van elkaar verwijderd. Bovendien zitten er in je analyse teveel "zou's". Als de Walen nu eens Nederlands 'zouden' leren (hoe dwing je dat af? is dát dan geen onderdrukking?), als wij onze zelfstandigheid 'zouden' opofferen (waarom? als compromis om hen nederlands te laten leren? Welke garanties hebben we? En waarom zou een rechthebbende afstand moeten doen van zijn rechten als een ander zich niet eens houdt aan het recht?)
De essentie van het Belgisch probleem is dit: een tweeledige staat is gedoemd om te verdwijnen, aangezien een communautair probleem meteen de helft van de bevolking mobiliseert en je land instabiel is. Een drieledige structuur veroorzaakt de situatie waarin één deelstaat de twee andere tegen elkaar kan uitspelen, of waarbij twee tegen één kunnen samenspannen. Een federatie met vier is net haalbaar, maar echt het minimum, omdat daar weer patstellingen kunnen voorkomen. Vanaf vijf deelstaten is een federale staat leefbaar.
Wat heeft men nu geprobeerd met de federalisering? Dat is net die fundamentele tweeledigheid te verbergen, door de creatie van Gemeenschappen en Gewesten. Zo kom je uit op zes delen. Maar men vergat de territorialiteit. De indelingen overlappen elkaar, het gaat over de zelfde burgers. Je kunt ze Walen noemen, of Franstaligen, of Duitstalige Belgen, maar ze behoren óf tot het Vlaamse landsgedeelte, óf tot het Waalse.
Voor mij is het duidelelijk: België heeft geen toekomst meer, zeker niet als je bedenkt dat in een Europese ruimte ook de economische schaalvoordelen van nationale staten uitgespeeld zijn, wat natuurlijk tegelijk ook een bedreiging voor Vlaanderen vormt. En zo kunnen we nog wel even doorgaan.
Binnenkort een stukje over pariteit in dit verband. Hou m'n blog in het oog. Na de examens weliswaar ...
Ik weet dat ik met veel keer "zou" mot gebruiken in mijn stuk. Maar zolang ik het niet voor het zeggen heb, en de wereld niet perfect is, kunnen we niet anders dan enkele voorwaarden stellen voor wat wij zouden willen. Net zoals in de informatica, bestaat het leven uit IF ... THEN ... ELSE. Als een voorwaarde voldaan is, dan gebeurt het ene, anders het tweede. Om mijn ideale situatie te kunnen bereiken moet eenieder bereid zijn om wat te veranderen. In een land wat bestaat uit compromissen, leven we van "zou"s. Vooralleer een compromis tot stand komt, of een besluit genomen wordt, begin je met een "zou". Als de franstaligen wat inschikkelijker zouden zijn, dan zou er al een staatshervorming geweest zijn. Als ze in het verleden anders beslist zouden hebben, dan hadden we nu geen probleem met BHV. Als ze geen huizen gebouwd zouden hebben rond zaventem, dan zou er geen sprake zijn van nachtlawaai. We kunnen ons nu eenmaal niet verlossen van enkele "zou"'s. Iedere oplossing begint met een veronderstelling voor wat een oplossing kan zijn.
Wat ik neerschrijf is meestal puur idealistisch, wetende dat het praktisch niet meer kan. Maar enkel streven naar perfectie, kan leiden tot iets dat goed (genoeg) is.
Een reactie plaatsen